dinsdag 19 maart 2013
donderdag 14 maart 2013
Laboratoriumwerk deel 2: Hout
dinsdag 12 maart 2013
Laboratoriumwerk
Wij zijn begonnen met onderzoek naar de samenstelling van het in Amersfoort opgegraven aardewerk. We hopen dat we verschillen in samenstelling door de eeuwen heen kunnen zien. Ook hopen we import van lokaal vervaardigd aardewerk te kunnen onderscheiden.
Voor de methode bestralen we ons aardewerk met röntgenstraling. Het aardewerk reageert hierop door straling uit te zenden waaraan we kunnen zien uit welke chemische elementen het bestaat. De methode staat bekend als X-ray fluorescentie (XRF). Het is nog de vraag of de analyse antwoord gaat geven op onze vraag, maar dat is dan ook het doel van ons werk.
donderdag 7 februari 2013
dinsdag 5 februari 2013
Kalandermolen
Na de vergadering afgelopen maandagochtend heeft onze archiefonderzoeker een praatje gehouden over een Kalandermolen en de werking ervan. Zo'n molen drijft een kalander aan; een mangel die gebruikt werd voor het gladstrijken van stoffen.
http://www.archiefeemland.nl/regiogeschiedenis/amersfoort/encyclopedie/k/kalandermolen
maandag 21 januari 2013
22 februari: AWN-lezing en jubileum
De afdeling Vallei en Eemland van de AWN organiseert op vrijdagavond 22 februari 2013 een lezing op het Archeologisch Centrum, waarbij archeoloog Ron Hulst zal ingaan op 'het vergeten dorp Nimmerdor' aan de hand van archeologische vondsten. Het belooft letterlijk een verrassende lezing te worden over nog ongepubliceerd onderzoek.
De AWN nodigt iedereen hiervoor uit en wil graag na afloop van de lezing met het bestuur en de bezoekers het glas te heffen op het 50-jarig bestaan van de afdeling Vallei en Eemland. En daarna het glas nogmaals te heffen voor de volgende 50 jaar.
donderdag 10 januari 2013
Nieuw in de Scheplog-vitrine
De nog altijd populaire pannenkoek was in 17e eeuw misschien wel populairder dan nu.
Het open vuur in de toenmalige keukens was bij uitstek geschikt om snel voedzame pannenkoeken te bakken. Aan de hand van een tweetal recepten uit het kookboek: 'De Verstandige Kock, of Sorghvuldige Huys-houdster' (1668) en het benodigde keukengerei wordt de middeleeuwse pannenkoek, anno 2013, opnieuw belicht.
Nieuwsgierig? kom dan woensdagmiddag kijken op de Langegracht 11 in Amersfoort.
vrijdag 21 december 2012
Fijne feestdagen!
De medewerkers van het Centrum voor Archeologie wensen alles volgers van Scheplog fijne feestdagen toe. Het CAR is woensdagmiddag 26 december gesloten voor publiek. Woensdagmiddag 2 januari zijn we wel gewoon open, tussen 14 en 16:30 uur.
donderdag 20 december 2012
Terugblik
Het is weer het eind van het jaar en de kerstvakantie breekt aan. Het is de periode dat je eens terug denkt aan wat er dit jaar allemaal is gebeurd. Als ik de lijst van onderzoeken van dit jaar doorneem kom ik tot de conclusie dat we weer veel interessante ontdekkingen hebben gedaan. Hier een greep uit de onderzoeken die we dit jaar hebben uitgevoerd:
Energieweg - Wieken (januari-maart)
In het begin van het jaar hebben we wekenlang onderzoek gedaan in de Wieken, op de plek waar toen nog de nieuwe Energieweg aangelegd moest worden. Dit bleek een zeer interessante locatie: niet alleen troffen we de resten aan van een tabaksplantage (enkele tabaksschuren en tabaksbedden), maar ook vonden we de plattegrond van een Laat-Middeleeuwse (14de eeuw) boerderij. Deze laatste ontdekking was een verrassing; tot nu toe hadden we langs de Hogeweg veel bewoningssporen uit de Late IJzertijd gevonden (ca. 300 v. Chr - 100 na. Chr.) en ook al veel resten van tabaksplantages uit de periode 17de-19de eeuw, maar nog geen bewoningssporen uit de Middeleeuwen. Dat het gebied in de Late Middeleeuwen is ontgonnen wisten we wel, en af en toe vonden we ook wel slootjes uit die periode, maar dus nog geen resten van bewoning. We kunnen dus een heel nieuw hoofdstuk aan de geschiedenis van het gebied bij de Hogeweg toevoegen. Enkele schoolklassen hebben de opgraving bezocht en de archeologen ana het werk gezien.
Eerste onderzoek CAR in Soest - Kerkpad (april)
In april heeft het CAR voor het eerst een onderzoek uitgevoerd in Soest. Hoewel het om een klein oppervlak ging lag deze plek wel in het hart van historisch Soest, langs het Kerkpad. Er werden onder andere funderingen van een gebouw uit de 19de eeuw aangetroffen.
Ondergrondse afvalcontainers
Ook hebben we - net als in 2011 - weer diverse locaties in de binnenstad onderzocht waar ondergrondse afvalcontainers worden geplaatst. Wederom was er sprake van interessante ontdekkingen, zoals bewoningssporen uit de 12de eeuw bij de Kleine Haag.
Achter de Kamp (juni-juli)
In de zomer hebben we een locatie bij Achter de Kamp onderzocht. Omdat hier sprake was van zware bodemverontreiniging vonden de werkzaamheden plaats in samenwerking met een saneringsbedrijf (vandaar de witte pakken op de foto). We troffen onder andere de resten aan van een leerlooierij uit de 17de eeuw. Het naastgelegen perceel hadden we in 2006 al onderzocht en we kunnen dan ook de resultaten van toen en nu bij de uitwerking gaan koppelen. In 2013 gaan we daarmee aan de slag en hopen we meer te kunnen melden over wat we allemaal op deze locatie hebben gevonden.
Hieronder zie je resten van de leerlooierij in de vorm van enkele bakstenen looikuipen.
Bunschoten - Dorpsstraat (september)
Op een perceel langs de Dorpsstraat in Bunschoten hebben we onder andere enkele dierbegravingen aangetroffen uit de 17de-18de eeuw.
Utrechtsestraat (september - oktober)
Een tweede groot stadskernonderzoek speelde zich af bij de Utrechtsestraat, wara we bewoningssporen hebben gevonden uit verschillende fases:
- sporen uit de 13de-14de eeuw; toen dit gebied nog buiten de stad lag en er sprake was van agrarische activiteiten
- sporen uit de 15de-16de eeuw: het gebied kwam met de bouw van de tweede stadsmuur binnen de stad te liggen en er werden huizen van baksteen gebouwd, waarvan 1 een goed bewaarde kelder had
- sporen uit de 17de - 18de eeuw: waaronder de resten van een smederij
Randenbroek (november)
In november hebben we op een tweetal locaties in de omgeving van de sportvelden ten zuiden van park Randenbroek proefsleuven aangelegd. Hierbij werden geen bewoningssporen aangetroffen, maar zijn we wel meer te weten gekomen over de bodemopbouw in dit gebied, en hebben we een oude beekloop waargenomen.
Koedijkerweg
Op de valreep hebben we in december nog proefsleuven getrokken op een perceel op de hoek van de Hogeweg en de Koedijkerweg. Hier hebben we resten van een tabaksplante gevonden uit de 17de eeuw; waaronder de paalsporen van een tabkasschuur en tabaksbedden.
Dit was nog maar een deel van de opgravingen die we in 2012 hebben gedaan. Uiteraard valt er veel meer te vertellen over deze opgravingen, en het komende jaar zullen we de resultaten van tenminste een deel van deze onderzoeken in rapportvorm publiceren. Uiteraard zullen we dan ook op scheplog meer details vertellen; blijf ons dus volgen.
woensdag 5 december 2012
Kamp Amersfoort
Vorig jaar groeven wij aan de Loes van Overeemlaan bij het terrein waar gedurende de 2e Wereldoorlog het Kamp Amersfoort lag. Het Nationaal Monument Kamp Amersfoort heeft in haar ontvangstruimte een tijdelijke tentoonstelling ingericht waar de archeologische vondsten van onze opgraving en van een onderzoek door het bureau RAAP te zien zijn.
Wij bezochten de expositie en kregen een indrukwekkende rondleiding door het kamp.
Meer informatie is te vinden op de website van Kamp Amersfoort: www.kampamersfoort.nl













