Amersfoort onder ons delen 17 en 18 zijn uit

Er is hard gewerkt om de rapporten over de opgravingen aan de Koesteeg 9 en aan de Maatweg (Meander Medisch Centrum) af te krijgen. En vlak voor Oud&Nieuw waren ze klaar. De inkt is ondertussen ook droog, de ze kunnen verspreid worden. Af te halen bij het Archeologisch Centrum voor 5 euro elk.

Brrrrrrr

Het winterse weer zorgt er voor dat we voorlopig niet zullen opgraven. Niet dat we ons hoeven te vervelen, want de opgravingen van 2008 moeten gedeeltelijk nog uitgewerkt worden. Er wordt onder andere druk gewerkt aan de resultaten van de Appelmarkt. De vondsten worden op dit moment gewassen en beschreven en de grondmonsters worden gezeefd. Op de zeef blijven botanische resten achter (zaden en pitten) en kleine dierenbotjes (zoals visresten). Vondsten die je zonder zeef zo door de gootsteen zou spoelen, en dat zou toch zonde zijn.

We zijn er weer!

Het was een drukte van belang vanochtend in het Archeologisch Centrum: het eerste overleg met alle medewerkers van 2009; een mooi moment om iedereen een goed nieuw jaar te wensen. Het belooft weer en druk en spannend jaar te worden. We zullen weer veel gaan opgraven, Amersfoort viert dit jaar zijn 750-jarig bestaan, en als Archeologisch Centrum hebben we zelf ook wat te vieren, maar daarover volgt later meer......
In ieder geval: de beste wensen!

Fijne feestdagen!

De medewerkers van het Archeologisch Centrum wensen je fijne feestdagen en een spetterend 2009! Proost!

Maalstenen

Zo af en toe vinden we brokken bewerkte natuursteen, waarop we sporen zien van slijtage. Het zijn fragmenten van maalstenen. Wat dit nou precies zijn en hoe het malen werkte kunt u hieronder lezen.


Bij de ontwikkeling van de landbouw ontstond er behoefte aan een instrument dat graankorrels kon breken. Een oplossing werd gevonden in de combinatie van twee grote stenen: eentje die niet beweegt (de ligger) en een bewegende (de loper).


Midden in de ligger (foto rechtsboven) zit een gat, waarin een stok werd vastgezet. De loper, die een grotere doorboring had, kon hier vrij omheen draaien, terwijl er voldoende ruimte overbleef om graan toe te voegen.


Lopers werden op diverse manieren aangedreven. Aanvankelijk werd deze rond- gedraaid aan een stok; daartoe werd door het gat in de rand van de loper een lus van touw aangebracht, waarin vervolgens een stok werd gestoken.


Latere exemplaren, zoals aangetroffen in Amersfoort, werden aangedreven m.b.v. een metalen staaf. Bij één exemplaar is het loden gietsel t.b.v. het handvat nog duidelijk zichtbaar aanwezig op de rand van de draaier.


Een ander exemplaar heeft, behalve een loden gietsel, vier gaten symmetrisch op het bovenvlak, hetgeen kan duiden op een andere vorm van aandrijven. Deels door het aflopen van het maalvlak en deels door de draaikracht kwam het gemalen graan via de rand van deze stenen vrij.


De ligger, afkomstig van een opgraving aan de Utrechtsestraat, heeft een speciale vierkante uitstroomopening voor het gemalen product.


De maalstenen zijn vervaardigd uit basaltlava (tefriet) en afkomstig uit de Eifel. De naam basaltlava verwijst naar een vulkanisch stollingsgesteente dat gevormd wordt door stolling van magma.

In het Eifelgebied bevinden zich veel oude vulkanen die door hun erupties (12.000 jaar geleden) ervoor gezorgd hebben dat dergelijke steensoorten zijn ontstaan.


We hebben een tweetal lopers en een ligger in de scheplogvitrine gelegd.

Feestdagen

Rondom de feestdagen gaan de Amersfoortse archeologen van een weekje vrij genieten. Volgende week is het Archeologisch Centrum gesloten. Op oudjaarsdag vervalt dan ook de open woensdagmiddag. Morgenmiddag zijn we nog wel voor het publiek geopend, dus u bent van harte welkom tussen 14:00 en 16:30 uur. Alvast fijne feestdagen gewenst!

Appelmarkt - de eerste resultaten

De opgraving op de Appelmarkt is nog niet helemaal afgerond, maar heeft al wel de nodige informatie opgeleverd. De Appelmarkt ligt dicht tegen het Havik aan, oorspronkelijk een oude bocht van de Eem, op een relatief laag deel van Amersfoort. De Eem heeft een grote invloed gehad op de geschiedenis van de Appelmarkt. Uit de opgraving blijkt dat het terrein meerder malen met wateroverlast te kampen heeft gehad; in de profielen zijn dikke pakketten verspoeld zand en ophogingslagen waargenomen.



De (tot nu toe)oudste aangetroffen ophogingslagen dateren uit ongeveer 1250. Uit de 15de eeuw dateert een provisorische beerput, waarin veel vondsten zijn gedaan, waaronder twee bijna complete vetvangers.

Ook is uit de opgraving gebleken dat de Appelmarkt in elk geval in de 16de eeuw en waarschijnlijk daarvoor bebouwd is geweest, en dus niet altijd een plein was. De komende tijd zal de opgraving verder worden uitgewerkt.

Compleet!

Natuurlijk gaat het de archeoloog niet om de vondsten alleen.......maar een volledig bewaarde 13de eeuwse kan is natuurlijk wel erg leuk...

Vandaag in de krant

Pompen of...